
Majlis Raja-Raja telah bersetuju bahawa tarikh sambutan Aidilfitri akan diputuskan berdasarkan rukyah (melihat anak bulan) dan hisab (pengiraan astronomi).
Segelintir umat Islam di Singapura tertanya-tanya mengapa Hari Raya Puasa di republik itu jatuh pada Selasa (3 Mei) sedangkan negara jiran Malaysia, Indonesia dan Brunei menyambut perayaan itu pada Isnin (2 Mei).
Mufti Singapura Nazirudin Mohd Nasir, mengumumkan pada malam Ahad (1 Mei) bahawa umat Islam di Singapura akan menyambut Hari Raya Puasa, juga dikenali sebagai Aidilfitri, pada Selasa.
Ini kerana mengikut pengiraan astronomi, anak bulan bagi bulan Islam Syawal yang menyusuli Ramadan tidak muncul pada waktu petang selepas matahari terbenam pada Ahad.
Anak bulan – yang secara tradisinya menandakan permulaan bulan baharu dalam Islam – juga tidak dapat dilihat, tambah Mufti.
Namun begitu, soalan mengenai percanggahan itu terus ditanya di media sosial, memandangkan negara-negara jiran telah menetapkannya pada Isnin.
Dalam satu kenyataan hari ini, Pejabat Mufti Singapura menjelaskan bahawa di wilayah ini, perbezaan dalam permulaan Hijrah, atau kalendar Islam, sangat kerap berlaku pada masa lalu – seperti pada 2014, 2015, 2016, 2017 dan 2021 – dan mungkin berlaku lagi pada masa hadapan.
Justeru, pada 2022, tidak semua negara di dunia termasuk negara majoriti Islam menyambut Ramadan dan Aidilfitri pada tarikh yang sama.
“Malah, anak bulan juga tidak kelihatan di beberapa negara lain, dan akibatnya, mereka akan menyambut Aidilfitri pada Selasa, 3 Mei, seperti Singapura,” kata kenyataan itu.
Bangladesh, India dan Pakistan adalah antara negara yang meraikan Aidilfitri itu pada Selasa.
“Selagi kita berpegang teguh kepada prinsip akidah dan tuntunan Nabi Muhammad, perbezaan dalam penentuan kalendar Islam adalah sesuatu yang tidak dijangka dan tidak membimbangkan,” katanya.
Pejabat Mufti Singapura menjelaskan bahawa umat Islam diajar jika bulan kabur, mereka harus menganggap Ramadan mempunyai 30 hari.
Mengikut kalendar Islam iaitu lunar, sesetengah bulan boleh bertahan 29 hari dan yang lain 30 hari.
Ulama telah menggunakan dua kriteria utama – pengiraan berdasarkan astronomi, dan penampakan bulan – untuk menentukan sama ada anak bulan kelihatan.
Bagaimanapun, di Singapura, secara umumnya sukar untuk anak bulan kelihatan kerana keadaan iklim, yang sering mendung.
Oleh itu Singapura menggunakan kriteria yang dipersetujui bersama yang digunakan oleh empat negara serantau dalam perhimpunan tidak rasmi menteri agama Brunei, Indonesia, Malaysia dan Singapura (MABIMS), dalam menentukan penampakan anak bulan.
Kriteria ini telah diperhalusi oleh empat negara sejak 2017, dan disemak pada 2021, berdasarkan lebih daripada 700 titik data penampakan bulan sabit dari seluruh dunia.
Kriteria baharu mempertimbangkan dua parameter semasa matahari terbenam pada hari ke-29 – ketinggian anak bulan, yang mesti melebihi tiga darjah, dan tahap pemanjangan matahari dan bulan, yang mesti melebihi 6.4 darjah.
“Berdasarkan kriteria ini, anak bulan tidak kelihatan di Singapura pada waktu matahari terbenam pada 29 Ramadan,” kata kenyataan itu.
“Untuk pengesahan, Pejabat Mufti bersama pakar ilmu falak (astronomi) cuba melakukan penampakan secara fizikal anak bulan yang tidak berjaya – iaitu anak bulan tidak kelihatan.
Semasa penampakan, ia juga jelas bahawa ufuk barat dilindungi awan,” tambahnya.
Kenyataan itu menyatakan bahawa pihak berkuasa agama negara-negara MABIMS lain melaporkan bahawa anak bulan boleh dilihat dalam penampakan mereka hanya di tapak tertentu di wilayah mereka sendiri.
“Keputusan individu mereka adalah sah dalam konteks masing-masing,” katanya.
Kenyataan itu menambah bahawa penulis sejarah Islam awal juga mengakui perbezaan dalam menentukan permulaan atau akhir Ramadan di bandar yang berbeza, berdasarkan perbezaan dalam melihat anak bulan.
Ia menyatakan bahawa tahun ini, Ramadan akan berlangsung selama 30 hari bagi masyarakat Islam Singapura, yang sepatutnya meneruskan puasa pada Isnin. – Agensi